Sunday December 11 2005 / Europe
Imagining Europe
Op 11 december 2005 vond in alle zalen van Felix Meritis voor de tweede keer Forum Amsterdam plaats, dit jaar met als centraal thema Imagining Europe. Een vijftiental instellingen, professionals en publiek, bogen zich over verschillende vraagstukken als: de rol van religie en spiritualiteit; de betrokkenheid van burgers bij Europa; het wantrouwen van de burgers ten opzichte van de politiek; de positie van Nederland en Amsterdam in een Europese context; de rol van cultuur in Europa en het belang van internationale, culturele samenwerking; en de omgang met andere, niet-Europese culturen.
Na een kort welkomstwoord en de openingspeech van de toenmalige Amsterdamse wethouder Financiën en Economische Zaken Laetitia Griffith, waarin zij de rol van de stad Amsterdam in een Europese context plaatste, zowel wat betreft de culturele samenstelling als de rol van Amsterdam als creatieve stad, lanceerde de toenmalig staatssecretaris voor Europese Zaken, Atzo Nicolaï, zijn ideeën voor de oprichting van een nieuw centrum voor culturele uitwisseling en dialoog. Het beoogde centrum is een gezamenlijk initiatief van de staatssecretaris en de toenmalig staatssecretaris voor Cultuur, Medy van der Laan, en moet over twee jaar operationeel zijn. Volgens Peter van der Veer (Universiteit van Utrecht), die in zijn speech sprak over Spirituality in Multicultural Europe, kan spiritualiteit een brug slaan tussen culturen en religie, omdat het voorbijgaat aan de grenzen van religieuze en seculiere orthodoxie. Van der Veer wees er op dat het maar de vraag is of het plan van beide staatssecretarissen een werkelijke bijdrage kan leveren aan de door Nicolaï bepleitte Europese gewaarwording van uncertainty and unrest.
In de workshop Een huis voor de islam? besprak Freek Ossel de randvoorwaarden voor een dergelijk initiatief met Lodewijk Asscher (fractievoorzitter PvdA Amsterdam), Ab Cherribi (consultant), Haci Karacaer (Milli Görüs), Moustapha Baba (Mex-it) en Linda Bouws (directeur Felix Meritis). Vast staat voor de sprekers dat het een herkenbare en toegankelijke ontmoetingsplek moet zijn voor een gevarieerd publiek, waar onder meer de verrijking van de Nederlandse samenleving door nieuwkomers zichtbaar moet worden gemaakt door kwalitatief hoogstaande uitingen van de herkomstculturen van migranten te tonen. Voor de sprekers was het duidelijk dat religie, maar ook spiritualiteit en cultuur een brugfunctie kunnen vervullen. Vastgesteld kon worden dat er tal van dergelijke initiatieven zijn op het gebied van islam en minderheden. Of een geheel nieuw instituut noodzakelijk is naast al deze instituten is de vraag.
In de sessie Zijn de Franse rellen ook in Nederland mogelijk? waren de actualiteit en een artikel van Sjoerd de Jong in het NRC Handelsblad van 10 november 2005 de aanleiding tot het gesprek. Jan Willem Duyvendak (Universiteit van Amsterdam) en Fouad Laroui (auteur) lieten onder leiding van Sjoerd de Jong (NRC Handelsblad) hun gedachten gaan over de vraag of de Franse rellen in Nederland ook mogelijk zijn. Zij gingen met elkaar in gesprek over religie, solidariteit, sociale cohesie en sociale uitsluiting en kwamen tot de conclusie dat deze rellen wel degelijk ook in Nederland mogelijk zijn.
Tijdens een workshop in het Kremlin werd onder leiding van Soheila Najand gesproken over Nieuw Cultureel Burgerschap. Er werd gediscussieerd over de manier waarop culturele identiteiten en gemeenschappen bepaald worden in het tijdperk van globalisering, migratie en nieuwe technologieën. Het is tijd voor een nieuwe culturele identiteit, of zelfs een nieuw cultureel burgerschap. Onderzocht werd hoe kunst en cultuur mensen handvatten kunnen bieden om een eigen plek te verwerven. Ondanks het gegeven dat vele Nederlandse bedrijven zichzelf toegankelijk vinden voor iedereen, stromen mensen van andere culturen niet direct door.
In de sessie Verkleuring van het bedrijfsleven werd gekeken hoe dit te doorbreken en welke nieuwe perspectieven kunnen worden geschetst. Aan het debat onder leiding van Noor Bongers (Pentascope) namen deel Erik Mandersloot (directeur Pentascope, winnaar Great Place to Work), Mavis Albertina (het gezicht van Mavis TV en Mavis Magazine), Ram Ramsahai (docent ‘Diversity management' aan de Haagse Hogeschool), Max Herold (Ministerie van Sociale Zaken, initiatiefnemer ManagementIssues.com en deskundige Spiral Dynamics), Ferry Houterman (voorzitter MKB Amsterdam) en Ellen van den Adel (Inner Gold).
Na de vertoning van Couscous & Cola, waarin de regisseur Maartje Nevejan negen jonge VMBO-scholieren volgt in hun debatclub en op reis naar Amerika, volgde een gesprek met een aantal geportretteerden, vertegenwoordigers van Moslimjongeren Amsterdam, filmmakers en acteurs.
Tijdens de TheoneminutesJr, lieten vier jonge filmmakers, Sia Hermanides, Layla Kaspi, Abdullah el Baoudi en Folly Tego, hun eigen selectie van vijf eenminuten films zien en praatten ieder met hun gasten over waarom zij juist deze keuze hebben gemaakt.
In aansluiting op de Berliner Konferenz A Soul for Europe werd tijdens Forum Amsterdam: Imagining Europe een vervolgsessie georganiseerd, The Role of Culture in the Building of Europe, waar Volker Hassemer de idee achter A Soul for Europe - initiatief presenteerde alsmede de voortgang. Alhoewel A Soul for Europe een betrekkelijk nieuw initiatief is, wordt het al breed ondersteund door vele Europese, nationale en lokale instituten en door verschillende leden van het Europees Parlement. Ook het bedrijfsleven raakt meer betrokken. Onder leiding van Steve Austen (lid Board of Trustees A Soul for Europe) werd gesproken over Europese eenwording, die vooral gezien moet worden als een cultureel proces, veel meer dan een politiek proces. In vogelvlucht werd ondermeer gesproken over het belang van internationale, culturele samenwerking, over het belang van samenwerking met Europa's buurlanden en de internationale rol van Amsterdam. Aan het debat namen deel: Thomas Jansen (adviseur European Economic and Social Committee), Jan Hoekema (Ministerie van Buitenlandse Zaken, ambassadeur Internationale culturele samenwerking), George Lawson (directeur Stichting Internationale Culturele Activiteiten), Joachim Umlauf (directeur Goethe Institut Amsterdam), Kathinka Dittrich van Weringh (Europese Culturele Stichting), Hugo de Greef (European Festivals Association), Paul Rademaker (Club of Rome), Hedy d'Ancona (lid Board of Trustees A Soul for Europe) en Jan Heeren (Gemeente Amsterdam, DMO/afdeling Kunst & Cultuur).
In de lezing van Paul Rademaker (Club of Rome) New Perspectives for an integrated Europe werd ingegaan op wereldproblemen (zoals de ozonlaag) en problemen van politiek-sociale en morele aard waarvoor de wereld zich gesteld ziet. De centrale vraag was of de wereldorde wel een antwoord heeft op de gestelde uitdagingen en welke rol Europa daarin speelt. Begrippen als sociale kwaliteit, mensenrechten en menselijke waardigheid nemen dan een centrale plaats in. Op naar een nieuwe Verlichting waarbij global rationality wordt gekoppeld aan cosmopolitic morality en worldwide social quality, aldus Rademaker.
Newropeans organiseerde een workshop onder leiding van Franck Biancheri met als titel Scenario EU 2009. When power will end up in the hands of the grandsons of Hitler, Pétain, Franco, Mussolini and Stalin. Hierbij werd gespeculeerd op het feit dat in 2009 anti-democratische en xenofobe partijen in 7 van de 15 EU landen 20 tot 30% van de stemmen zullen trekken. Hoe realistisch is dit scenario? En hoe dit te doorbreken?
In een speciale editie van Café Europa werden nieuwe ideeën voor een Europese nieuws- en cultuurzender gelanceerd. Onder leiding van Hedy d'Ancona discussieerden Henk van der Meulen (NPS), Rob Simons (journalist), Hugo de Greef (mede-initiatiefnemer van een cultuurzender), Nico Wegter (voormalig directeur Europese Commissie) en Petra Vermeulen (directeur Kunstkanaal) over de mogelijkheden voor een Europese nieuws- en cultuurzender waar uitgebreid aandacht kan worden besteed aan Europese, culturele en cultureel-politieke onderwerpen. Of er werkelijk ruimte is voor een dergelijke, wel degelijk gewenste, Europese zender in het huidige klimaat is volgens de sprekers nog maar de vraag.
LuxVoor, een ideeënmachine voor jonge progressieve politiek, organiseerde het debat Nederland staat op een Europese tweesprong: Franse slag of Britse flegmatiek? naar aanleiding van het ´nee´ van een ruime meerderheid van Nederland tegen het voorgestelde Grondwettelijk Verdrag. Centraal stonden de vragen welke koers Europa moet varen en wat de rol van Nederland daarbij is. Twee zienswijzen werden belicht: de Franse visie waarbij Europa als een gemeenschap van waarden wordt gezien die alleen door intensieve samenwerking kunnen worden instandgehouden en de Britse visie die Europa vooral als een vrijhandelszone ziet, waarin lidstaten door samen te werken kunnen inspelen op de kansen van (economische) globalisering. Peter van Grinsven (Ministerie van Buitenlandse Zaken, DGES-Forward Strategy Unit) confronteerde de Nederlandse jongeren met de Franse en Britse visie over de toekomstige koers van Europa. Alfred Pijpers (Clingendael) verzorgde de inleidende column. Moderator: Ian van der Kooye (LuxVoor)
Ook in de Zuilenzaal werd heftig gedebatteerd door een vijftigtal jongeren, daartoe uitgenodigd door Diversion, over de campagne En jij dan?. Centraal stond de discrepantie tussen hun engagement en hun lage graad van politieke participatie. Eerst werd een korte film getoond met interviews met jongeren over hun stemgedrag. Ook de rapper Adeiye Tjon Tam Pan was van de partij.
De generaties van dertigers en veertigers lieten zich op uitnodiging van Forum 2020 eveneens horen in Felix: onder leiding van Frans Hoekman en Raul Lansing werd over Europa, het leukste continent ter wereld gesproken. Hoewel ze zich nog te weinig laten horen in het debat over Europa, is Europa veel te belangrijk om overgeleverd te zijn aan de politici. Zonder Europese samenwerking en zonder Europese droom kunnen de wereldwijde milieuproblemen immers niet worden opgelost, kunnen armoede in de derde wereld en wereldwijd terrorisme niet worden aangepakt en kan de concurrentie met China en India wel worden vergeten.
In de Koepelzaal presenteerde Diana Krabbendam (hoofdredacteur) het nieuwe blad Amsterdam Index 2006, en hield een korte introductie op de creatieve industrie in Amsterdam.
In de Teekenzaal kon het publiek actief kennismaken met The People Network en "Explore your expectations for the future; leave your traces in the digital memory of Europe". In de Speakerscorner vonden onverwachte optredens plaats.
De dag begon met een optreden van de DJ Suna en werd afgesloten met een Amsterdam song van de multimedia performer Ad Visser.
There are no reactions yet